Slimmer Werken met AI begint niet bij de tool

Generatieve AI heeft in razend tempo zijn weg gevonden naar organisaties. Teams experimenteren met teksten, analyses en plannen, vaak met de belofte dat het werk sneller, slimmer en efficiënter wordt. Toch zie je in de praktijk iets opvallends: na een eerste golf van enthousiasme zakt het gebruik vaak weg. AI wordt geprobeerd, maar levert minder op dan gehoopt.

Dat ligt zelden aan de technologie. En meestal ook niet aan de gebruiker.

Wat hier gebeurt, past in een bekend patroon. Nieuwe hulpmiddelen beloven versnelling, maar confronteren ons vooral met hoe we al werken. En dat is precies wat AI doet: het legt genadeloos bloot hoe helder (of onhelder) ons werk eigenlijk is ingericht.

AI versnelt niet het werk, maar wat er al is

Veel AI-toepassingen zijn ontworpen voor snelheid. Maar snelheid heeft alleen waarde als het doel helder is. In veel kenniswerkprocessen ontbreekt die helderheid. Doelen zijn impliciet, context is versnipperd en verwachtingen worden onvoldoende expliciet gemaakt.

Wanneer AI in zo’n omgeving wordt ingezet, versnelt het niet het werk, maar de onduidelijkheid. Een vage vraag leidt tot een vaag antwoord. Een onduidelijk doel tot nette, maar onbruikbare output. Dat voelt als falen van de tool, maar in werkelijkheid houdt AI ons een spiegel voor.

De misvatting: AI als antwoordenmachine

Een veelgemaakte fout is dat AI wordt behandeld als een antwoordenmachine: je stelt een vraag, krijgt een antwoord en gaat weer door. Maar zo werkt het niet. AI gedraagt zich veel meer als een collega. Een snelle, slimme collega weliswaar, maar één die duidelijke richting nodig heeft.

Net als bij menselijke samenwerking geldt: hoe beter je uitlegt wat je wilt bereiken, hoe beter het resultaat. Context, doel en verwachtingen bepalen de kwaliteit van de output. Effectief werken met AI vraagt daarom geen consumptie, maar samenwerking. Het begint vóórdat je de tool opent, bij het expliciet maken van wat je wilt bereiken en waarom.

Wil je zelf leren hoe je Slimmer kunt werken met AI? Wil je weten hoe je complete vragen stelt aan AI, en wat je als organisatie kunt doen om je voor te bereiden om een toekomst met AI? Schrijf je dan in voor de Masterclass ‘Slimmer Werken met AI’!

Waarde ontstaat pas door iteratie

Daar stopt het niet. Professioneel gebruik van AI eindigt niet bij het eerste antwoord. Dat eerste resultaat is zelden het beste resultaat. Waarde ontstaat door kritisch te beoordelen, bij te sturen en opnieuw te proberen.

In de praktijk doorloop je met AI continu een PDCA-cyclus: proberen, evalueren, aanpassen en verbeteren. Precies dat maakt AI zo interessant in combinatie met Lean en continu verbeteren. Niet omdat AI het denken overneemt, maar omdat het het leerproces versnelt. Slimmer werken met AI begint dus niet bij technologie, maar bij helder denken en bewust verbeteren.

AI als onderdeel van het werkproces

Vanuit diezelfde gedachte kijken we bij Leanprofs naar AI. Niet als een los hulpmiddel of gadget, maar als onderdeel van het werkproces zelf. AI kan helpen om sneller inzicht te krijgen, ideeën aan te scherpen en beter onderbouwde keuzes te maken. Maar alleen als het wordt ingebed in een bewuste manier van werken.

Dat betekent: vooraf helder formuleren wat je wilt bereiken, gerichte vragen stellen en de uitkomsten actief beoordelen. AI werkt pas echt waardevol wanneer het aansluit op routines waarin leren en verbeteren centraal staan. Zonder die basis blijft het een slimme tool zonder blijvende impact.

De keuze is simpel

Zie je AI als een handige truc, dan blijft het bij incidenteel gebruik en teleurstelling. Zie je AI als een denkpartner binnen een verbetergerichte manier van werken, dan wordt het een structurele productiviteitshefboom.

De vraag is dus niet of AI iets voor jouw organisatie kan betekenen. De vraag is hoe scherp je durft te kijken naar je eigen manier van werken, en hoe bereid je bent om daarvan te leren.